Wojna końca świata
Brazylijska apokalipsa według Vargasa Llosy

   Powieść totalna. Jak dla mnie to najlepsza powieść Vargasa Llosy!
  Epopeja osnuta na tle autentycznych wydarzeń z XIX-wiecznej Brazylii. Apokaliptyczna - również w znaczeniu cyklicznej symboliki dziejów - wizja świata i człowieka. Na półpustynnych wyżynach brazylijskiego pustkowia pojawia się Nauczyciel. Głosi bliski koniec świata, konieczność życia w ascezie. Naucza, interpretuje prawdy wiary chrześcijańskiej. Nienawidzą go bogaci i hierarchia kościelna, a popierają ubodzy, którzy przypisują mu cudowne ozdrowienia.
  Nauczyciel, wraz ze stale rosnącą grupą wiernych wyznawców, zamieszkuje w opustoszałym majątku Canudos. Konfrontacja z władzą i wojskiem musi zakończyć się tragicznie...

Początek powieści

   "Był wysoki i tak chudy, że postać jego czyniła wrażenie ledwie profilu ludzkiej sylwetki. Miał ciemną skórę, wydatne kości, oczy płonące nieustannym ogniem. Obuty był w pasterskie sandały, a fioletowa suknia zwisająca na jego wątłym ciele, przypominała habity misjonarzy, którzy od czasu do czasu nawiedzają osady sertonu, chrzcząc gromady dzieci i żeniąc nieślubne pary. Trudno było odgadnąć jego wiek, jego ród, jego dzieje, lecz było coś w tych spokojnych rysach, w powściągliwym obejściu, w niezmąconej powadze, co przyciągało ludzi, nim jeszcze zaczynał głosić swoje nauki.
    Zjawiał się nieoczekiwanie, z początku samotnie, zawsze na piechotę (...)"

Bohaterowie

  Nauczyciel (opis powyżej),
  Dziennikarz z "Jornal de Notícias" z Bahii ("Młody, oczy krótkowidza, olbrzymie okulary. Nie notuje ołówkiem, lecz gęsim piórem. Ubrany jest w poprute na szwach spodnie..." - str. 31),
  Maria Quadrado ("Miała dwadzieścia lat, lecz tyle wycierpiała, że wydawała się już bardzo stara. Była kobietą o szerokiej twarzy, posiniaczonych stopach, bezkształtnym ciele i wyszarzałej skórze mysiej barwy" - str. 46),
  Lew z Natuby, João Wielki, porucznik Pires Ferreira, baron de Caňabrava, Brodaczka, Rufin, Pajeũ, Jurema, Galileo Gall, Karzełek i wielu, wielu innych. Numery stron odnoszą się do wydania Rebisu z 1998 roku.

Z posłowia tłumaczki

   "Maleńki wycinek ludzkich dziejów, niby preparat oglądany przez szkło mikroskopu, rozrósł się pod piórem peruwiańskiego pisarza w wielowątkowy, wielopłaszczyznowy fresk. Punktem, w którym zbiegają się wszystkie osie narracji, jest Nauczyciel, a szerzej - Canudos (...)"

  Rok wydania: 1981
  Pierwsze wydanie polskie: Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1992 r., wydanie drugie poprawione - Dom wydawniczy Rebis, Poznań, 1998 r. (w serii Salamandra).
  Przekład: Dorota Walasek-Elbanowska
  Stron: 584, oprawa: miękka (II wyd.), cena ok. 18-30 zł, ISBN 83-7120-537-6 (II wyd.).
  Tytuł oryginalny: La guerra del fin del mundo.
  Dedykacja: Euclidesowi da Cunha na tamtym świecie i Nelidzie Piňón na tym"; motto: "Antychryst nadchodzi,/ ale my się nie lękamy,/ bo Nauczyciela mamy,/ on nas oswobodzi."